{"id":784,"date":"2014-10-08T14:10:35","date_gmt":"2014-10-08T12:10:35","guid":{"rendered":"http:\/\/www.kop-pl.com\/?p=784"},"modified":"2014-10-08T14:10:35","modified_gmt":"2014-10-08T12:10:35","slug":"40-rocznica-smierci-mariana-falskiego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kop-info.org\/?p=784","title":{"rendered":"40. rocznica \u015bmierci Mariana Falskiego"},"content":{"rendered":"

40. rocznica \u015bmierci Mariana Falskiego<\/h1>\n

8 pa\u017adziernik 2014 | Autor: Wikipedia | www.wikipedia.org<\/p>\n

Marian Falski<\/strong>, pseudonim Rafa\u0142 Praski (ur. 7 grudnia 1881 w miejscowo\u015bci Nacz ko\u0142o Nowogr\u00f3dka, zm. 8 pa\u017adziernika 1974 w Warszawie) \u2013 polski pedagog i dzia\u0142acz o\u015bwiatowy, specjalista w dziedzinie ustroju i organizacji szkolnictwa.<\/p>\n

\"elementarz_011\"<\/a>Znany jest jako autor najpopularniejszego polskiego elementarza XX w. wydanego pod tytu\u0142em: Nauka czytania i pisania wielokrotnie wznawianego (pierwsze wyd. 1910). Praca ta by\u0142a przejawem post\u0119pu metodycznego w nauce czytania i pisania. Po\u0142\u0105czono w niej elementy metody tradycyjnej literowo-g\u0142oskowej z elementami metody syntetycznej odkrytej przez Falskiego, kt\u00f3ra by\u0142a wynikiem jego spostrze\u017ce\u0144, \u017ce czytaj\u0105cy zwraca uwag\u0119 na pocz\u0105tek i koniec wyrazu, dopiero p\u00f3\u017aniej zauwa\u017ca cz\u0119\u015bci \u015brodkowe oraz wyr\u00f3\u017cniaj\u0105ce si\u0119.<\/p>\n

\u00a0Biografia<\/p>\n

Pochodzi\u0142 z Kres\u00f3w, z okolic S\u0142ucza z drobnoszlacheckiej rodziny. Do szko\u0142y ucz\u0119szcza\u0142 w Mi\u0144sku od 1891. Studia podj\u0105\u0142 na Uniwersytecie Warszawskim – w Instytucie Politechnicznym uzyskuj\u0105c stopie\u0144 in\u017cyniera. W 1903 wst\u0105pi\u0142 do PPS, prowadzi\u0142 w Warszawie ko\u0142a uczniowskie i wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z konspiracyjnym Ko\u0142em Wychowawc\u00f3w. Z ramienia PPS bra\u0142 udzia\u0142 w organizowaniu i prowadzeniu strajku szkolnego, w jego mieszkaniu przy ul. Nowowiejskiej 29 I 1905 odby\u0142o si\u0119 posiedzenie Centralnego Ko\u0142a Delegat\u00f3w, na kt\u00f3rym zapad\u0142a decyzja o przyst\u0105pieniu m\u0142odzie\u017cy szk\u00f3\u0142 \u015brednich do strajku, tam te\u017c zbiera\u0142o si\u0119 podczas strajku Ko\u0142o Delegat\u00f3w.<\/p>\n

\"710__700x1000_elementarz_5\"<\/a>By\u0142 przyw\u00f3dc\u0105 grupy studenckiej kieruj\u0105cej strajkiem. Wsp\u00f3\u0142organizator g\u0142o\u015bnego wiecu na Politechnice 28 I 1905, na kt\u00f3rym zniszczono wielki portret cara Miko\u0142aja II. W ko\u0144cu stycznia 1905 bra\u0142 udzia\u0142 w organizowaniu strajku uczni\u00f3w obu szk\u00f3\u0142 \u015brednich \u0141owicza, i do grudnia 1905 prowadzi\u0142 tam komplety koedukacyjne. By\u0142 delegatem Warszawy na VIII Zjazd PPS 12-13 II 1906 we Lwowie jako reprezentant tzw. lwicy skrajnej.<\/p>\n

\"707__700x1000_elementarz_2\"<\/a>Po roz\u0142amie w PPS XI 1906 bra\u0142 udzia\u0142 w konferencji organizacji warszawskiej 16 XII 1906 w fabryce wyrob\u00f3w blaszanych przy ul. Przemys\u0142owej, na kt\u00f3rej zosta\u0142 aresztowany wraz z wszystkimi uczestnikami i uwi\u0119ziony na ratuszu, po czym I 1907 osadzony w Cytadeli za spiskowanie przeciwko caratowi, nast\u0119pnie wydalony z granic Rosji. Wyjecha\u0142 do Krakowa, gdzie pocz\u0105tkowo pracowa\u0142 jako prywatny nauczyciel, poza tym doje\u017cd\u017ca\u0142 do Zakopanego dor\u0119cza\u0142 powierzone mu przez Stefani\u0119 Sempo\u0142owsk\u0105 dokumenty partyjne swojej przysz\u0142ej (od 1910) \u017conie R. Oxner\u00f3wnie wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cej z PPS-Lewic\u0105. Od 1909 studiowa\u0142 na wydziale filozoficznym UJ psychologi\u0119 i pedagogik\u0119, nast\u0119pnie zosta\u0142 asystentem prof. W\u0142adys\u0142awa Heinricha na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim i pod jego kierunkiem uko\u0144czy\u0142 prac\u0119 doktorsk\u0105 na temat psychologii czytania. Jak wspomina\u0142 Roman Jab\u0142onowski, Falski wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z PPS-Lewic\u0105 do wybuchu wojny w 1914. VIII 1914 wyjecha\u0142 do Wiednia, gdzie skupi\u0142a si\u0119 polska kolonia skupiona wok\u00f3\u0142 Naczelnego Komitetu Narodowego, do Krakowa wr\u00f3ci\u0142 wiosn\u0105 1915. Latem 1916 sta\u0142ym go\u015bciem Falskich by\u0142 Boles\u0142aw Limanowski. W 1917 uzyska\u0142 doktorat z psychologii. W 1918 mimo propozycji obj\u0119cia katedry na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim wyjecha\u0142 do Warszawy.<\/p>\n

W latach 1919-1939 pracowa\u0142 w Ministerstwie Wyzna\u0144 Religijnych i O\u015bwiecenia Publicznego. By\u0142 przeciwnikiem tzw. reformy j\u0119drzejewiczowskiej krytykuj\u0105c utrudniony dost\u0119p m\u0142odzie\u017cy biednej do szkolnictwa \u015bredniego i wy\u017cszego. By\u0142 ekspertem Ligi Narod\u00f3w ds. reorganizacji o\u015bwiaty w Chinach w 1931. Czynnie wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z ZNP, gdzie wyg\u0142asza\u0142 referaty i prelekcje. Podczas okupacji pracowa\u0142 w Warszawie nad dydaktyk\u0105 pocz\u0105tkowego nauczania i planami odbudowy i przebudowy szkolnictwa po wojnie. 1945 przyst\u0105pi\u0142 do organizowania Wydzia\u0142u Statystycznego, przemianowanego potem na Biuro Bada\u0144 i Statystyki Ministerstwa O\u015bwiaty (kierowa\u0142 nim do 1950). 1954 obj\u0105\u0142 profesur\u0119 w Polskiej Akademii Nauk, a od 1958 zosta\u0142 kierownikiem Pracowni Ustroju i Organizacji O\u015bwiaty PAN. W 1964 podpisa\u0142 wraz z Antonim S\u0142onimskim List 34 przeciwko cenzurze i ograniczeniu dost\u0119pu do kultury. Potwierdzone s\u0105 jego zwi\u0105zki z wolnomularstwem [potrzebne\u00a0\u017ar\u00f3d\u0142o].<\/p>\n

Znany jest jako autor najpopularniejszego polskiego elementarza XX w. wydanego pod tytu\u0142em: Nauka czytania i pisania wielokrotnie wznawianego (pierwsze wyd. 1910). Praca ta by\u0142a przejawem post\u0119pu metodycznego w nauce czytania i pisania. Po\u0142\u0105czono w niej elementy metody tradycyjnej literowo-g\u0142oskowej z elementami metody syntetycznej odkrytej przez Falskiego, kt\u00f3ra by\u0142a wynikiem jego spostrze\u017ce\u0144, \u017ce czytaj\u0105cy zwraca uwag\u0119 na pocz\u0105tek i koniec wyrazu, dopiero p\u00f3\u017aniej zauwa\u017ca cz\u0119\u015bci \u015brodkowe oraz wyr\u00f3\u017cniaj\u0105ce si\u0119.<\/p>\n

Autor prac: Atlas szkolnictwa \u015bredniego og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cego (1932), Walczmy o szko\u0142\u0119 (1936), Dydaktyka nauki czytania i pisania (1936), Aktualne zagadnienia ustrojowo-organizacyjne szkolnictwa polskiego (1957), Reforma nauczania w kl. I-IV (1963).<\/p>\n

Odznaczony Orderem Sztandaru Pracy II klasy (1956) i Order U\u015bmiechu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

40. rocznica \u015bmierci Mariana Falskiego 8 pa\u017adziernik 2014 | Autor: Wikipedia | www.wikipedia.org Marian Falski, pseudonim Rafa\u0142 Praski (ur. 7 grudnia 1881 w miejscowo\u015bci Nacz ko\u0142o Nowogr\u00f3dka, zm. 8 pa\u017adziernika 1974 w Warszawie) \u2013 polski pedagog i dzia\u0142acz o\u015bwiatowy, specjalista w dziedzinie ustroju i organizacji szkolnictwa. Znany jest jako autor najpopularniejszego polskiego elementarza XX w. […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":785,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-784","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-czytelnia-arch"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kop-info.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/784"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kop-info.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kop-info.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kop-info.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kop-info.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=784"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.kop-info.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/784\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kop-info.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/785"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kop-info.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=784"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kop-info.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=784"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kop-info.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=784"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}